Mustykowate

Meszki są to drobne owady długości l—6 mm. Należą do rzędu Dip-tera, podrzędu Nematocera, rodziny Simuliidae oraz rodzaju Simulium. W korzystnych warunkach rozmnażają się masowo i wtedy unoszą się w powietrzu całymi chmurami, atakując zwierzęta, jak również ludzi. Do nakłucia wybierają mniej owłosione części ciała, ssąc krew bez przerwy w ciągu 4—5 minut. Podczas kłucia samice wydzielają jadowita ślinę, która powoduje sączenie krwi i powstawanie guzków oraz rozległych twardych obrzęków; zawiesina roztartych głów tych owadów wstrzyknięta podskórnie powoduje śmierć zwierząt laboratoryjnych. W Polsce pierwsza powojenna wzmianka o pojawieniu się meszek datuje się z roku 1947, gdy pojawiły się masowo w byłym pow. Międzyrzecz. Padło wówczas kilka sztuk koni i bydła . W roku następnym ponownie w tym powiecie pojawiły się masowo meszki. W wyniku ich inwazji padło 39% pokłutych zwierząt. Łazórko  donosi o pojawieniu się meszek wzdłuż rzeki Wierzyca. Chorowały wówczas 64 sztuki bydła, z czego 15 padło, a 9 dobito. Konie były bardziej odporne na inwazję; notowano tylko 15 cięższych przypadków zachorowań. Gatunek meszek “określono jako Boophtora erythrocephala.

Intensywność jajeczkowania

Zwierzęta wychodzą na pastwisko w końcu kwietnia i na początku maja, w tym też okresie rozpoczyna się wiosennoletni szczyt intensywności jajeczkowania motylicy wątrobowej i rozsiewanie jaj. Szybkość rozwoju tych jaj zależy od temperatury. W tym okresie miracidia masowo opuszczają jaja po 4—6 tygodniach, tj. w końcu maja i czerwcu, co zbiega się z pojawieniem pierwszej licznej populacji ślimaków wyległych z kokonów złożonych wiosną, Cykl rozwojowy Fasciola hepatica w żywicielu pośrednim trwa w lecie przeciętnie około 55 dni. Po tym okresie, tj. w końcu lipca i sierpniu, następuje masowe zarażanie zwierząt na pastwisku. Metacerkarie w warunkach naturalnych są dość wytrzymałe na wysychanie, wysokie temperatury oraz na działanie promieni słonecznych; utrata inwazyjności i żywotności następuje dopiero po 5—6 miesiącach. Przez cały ten czas istnieje stałe niebezpieczeństwo masowej inwazji na pastwiskach. Formy inwazyjne motylicy wątrobowej powtórnie masowo pojawiają się na pastwiskach w drugiej połowie września i w październiku. W okresie tym wzrasta ponownie intensywność i ekstensywność inwazji u zwierząt przebywających na pastwiskach.

Motylica wątrobowa

W Polsce choroba motyliczą bydła i owiec jest rozpowszechniona we wszystkich rejonach kraju, ale z różnym nasileniem. Masowemu rozprzestrzenieniu się motylicy sprzyja wiele czynników, m. in. przystosowanie się tej przywry do pasożytowania nie tylko u domowych i dzikich przeżuwaczy, ale również u wielu innych gatunków zwierząt domowych- i wolno żyjących.. Główną jednak rolę w epizootiologii fasciolozy pełnią przeżuwacze domowe, a zwłaszcza owce, u których długość życia motylicy wątrobowej obliczana jest od kilku do kilkunastu lat. W epizootii fasciolozy największą groźbę stanowią zwierzęta o nieznacznej inwazji, a tymi samym bez wilecie. Metacerkarie Fasciola hepatica, mimo znacznej odporności na-działanie niskich temperatur, w większości giną przez okres zimy. Inwazja wiosenna może mieć miejsce w wyniku zakażenia pastwisk metacerkariami Fasciola liepatica, które przezimowały w zarażonych jesienią ślimakach. Ta wiosenna inwazja ma jednak niewielkie znaczenie w epizootii choroby motyliczej, ponieważ większość ślimaków w. zimie ginie.

Glista końska

Glista końska – pasożytuje w jelicie cienkim. Źrebięta i roczniaki znacznie częściej i intensywniej zarażają się glistnica niż konie stare. Jaja Parascaris equorum wydostając się z kałem koni zakażają pastwiska, stajnie i wodopoje. W sprzyjających warunkach jajo-pasożyta osiąga stadium inwazyjne po upływie 7—8 dni. Cecha charakterystyczną inwazyjnych jaj glisty końskiej jest obecność całkowicie rozwiniętej larwy. Jaja Parascaris eguorum są bardzo wytrzymałe na działanie środowiska zewnętrznego, w tym także na działanie niskich temperatur. Ogólnie stosowane środki dezynfekcyjne również nie niszczą jaj glisty końskiej, które giną szybko tylko pod wpływem wysokich temperatur. Przebieg choroby jest ściśle uzależniony -od intensywności inwazji. Parascaris eąuorum. Wędrujące larwy glist wywołują zmiany w wątrobie, a następnie- w płucach, w których może dojść do poważnych zaburzeń. Przy silnej inwazji glist występują u źrebiąt również: objawy ze strony układu nerwowego (epilepsja, skurcze tężcowe, niedowłady zadu). Stosuje się odrobaczanie koni.

Nicienie i choroby przewodu pokarmowego

Strongylozę koni wywołują trzy gatunki z rodzaju Strongylus, zwane słupkowcami: S. vulgaris, S. edentatus i S. eąuinus, które usadawiają się w jelicie grubym. Poza tym występują jeszcze inne rodzaje słupkowców, jak Triodontophorus, Trichonema, Poteriostomum, Gyalocephalus, które jednak odgrywają mniejszą rolę. Najbardziej patogeniczne są nicienie z gatunku Strongylus vulgaris, których larwy usadawiając się na błonie wewnętrznej tętnic doprowadzają do powstania zakrzepów oraz tętniaków różnej wielkości. Mogą one -doprowadzać do nieodwracalnych zmian tętnic i sąsiadujących z nimi odcinków jelit. Strongyloza występuje głównie u źrebiąt, najczęściej jest to inwazja mieszana. W związku z tym przebieg choroby zależny jest od występujących gatunków słupkowców, intensywności inwazji oraz wieku i ogólnego stanu zwierzęcia. Konie zarażają się słupkowcami głównie na pastwisku. Larwy słupkowców są bardzo ruchliwe, mają zdolność migracji zarówno pionowej, jak i poziomej. W sprzyjających warunkach, szczególnie podczas obfitej rosy, larwy słupkowców dostają się na górne części źdźbła trawy, co znacznie ułatwia zarażenie koni. Larwy inwazyjne są wytrzymałe na działanie niekorzystnych warunków na pastwisku. Nawet przy bardzo niskich temperaturach w zimie znaczna część larw zdolna jest do przezimowania. Susza na pastwisku również ich nie niszczy, a w środowisku wilgotnym powracają do życia. Stosuje się leczenie chorych koni.

lakarstwo flora lakarstwo korzystny molibden wapnowanie a molibden zelazo pobieranie zelaza nawozenie organiczne k 2 flora lakarstwo k 2 wzrost nawozenia organicznego wykorzystanie nawozow organicznych nawozenie gnojowica stosowanie gnojowicy fermentacja gnojowicy k 3 flora lakarstwo k 3 silne gnojowicenie normy nawozenia gnojowica nawozenie gnojowka dawkowanie gnojowki nawozenie kompostem k 4 flora lakarstwo k 4 szczawian wapnia wapn w zyciu roslin za duzo wapnia rola wapnia wapn a srodowisko glebowe k 5 flora lakarstwo k 5 wapn miedz sod w roslinach sod dawki potasu k 6 flora lakarstwo k 6 potas w roslinach potas duze ilosci potasu potas a srodowisko glebowe nawozy fosforowe k 7 flora lakarstwo k 7 korelacja siarki wystepowanie siarki pobieranie siarki krzem w roslinach znaczaca rola krzemu k 8 flora lakarstwo k 8 sladowy glin zawartosc boru cynk i hormony zawartosc bialka zawartosc magnezu k 9 flora lakarstwo k 9 magnez dawki wapnia wapn w formie tlenku dawkowanie wapnia zawartosc wapnia k 10 flora lakarstwo k 10 dodatki stymulujace lub hamujace sporzadzanie kiszonek przemiany w procesie kiszenia wykorzystanie plonu srodki konserwujace k 11 flora lakarstwo k 11 brykietowanie pierwsza faza dosuszania suszarnia dosuszanie za pomoca powietrza dosuszanie na pokosach k 12 flora lakarstwo k 12 obnizanie zawartosci wody przedwiednieta zielonka wstepne odwadnianie zielonek sucha masa uzytkowanie kosne k 13 flora lakarstwo k 13 kleszczowate kwaterowy system wypasu droga bydla na lakach pobieranie zielonki konsumpcja zielonki k 14 flora lakarstwo k 14 wahania w pobieraniu paszy pobieranie runi instynkt stadny duze stada bydla organizacja zywienia na lace k 15 flora lakarstwo k 15 wspolzaleznosci mieszanki z odmian okres spoczynku bialko na lakach laki k 16 flora lakarstwo k 16 przeklasowanie grup zarzadzanie grupami podzial stada na grupy przeliczenie kwater ilosc kwater k 17 flora lakarstwo k 17 wysoka obsada organizacja wypasow wypas lancuchowy wypas pasowy system dawkowania k 18 flora lakarstwo k 18 wypas dawkowany przenosne ogrodzenia zbyt wczesny wypas problem uzytkowania racjonalna gospodarka na lace k 19 flora lakarstwo k 19 stopien zakazenia nicienie czynniki destruktywne choroby zwierzat stosowanie ogrodzen elektrycznych k 20 flora lakarstwo k 20 pastwiska dla swin usuwanie odchodow wypas koni rozwiazania techniczne z zimy na laki k 21 flora lakarstwo k 21 byczki 6 miesieczne wrazliwosc na smak pastwiska dla cielat i bydla pastwiska specjalne nowoczesna gospodarka na lakach k 22 flora lakarstwo k 22 repelenty zapobieganie inwazjom pasozytow larwy gzow gzowate wpleszczyca owiec k 23 flora lakarstwo k 23 mustykowate intensywnosc jajeczkowania motylica watrobowa glista konska nicienie i choroby przewodu pokarmowego k 24 flora lakarstwo k 24 nicienie wywolujace telazjoze oczu larwy nicienie plucne przezuwaczy wilgotnosc gleby podzial laki